Ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemleri.
Konu Anlatımı
5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma Konu Anlatımı
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu dersimizde 5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma konusunu en ince ayrıntısına kadar öğreneceğiz. Ondalık kesirler, günlük hayatımızda marketlerde, eczanelerde, benzin istasyonlarında ve daha birçok yerde karşımıza çıkar. Bu nedenle ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemlerini doğru bir şekilde yapabilmek son derece önemlidir. Hazırsanız başlayalım!
Ondalık Kesir Nedir? Hatırlayalım
Ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemlerine geçmeden önce, ondalık kesirlerin ne olduğunu kısaca hatırlayalım. Paydası 10, 100, 1000 gibi 10'un kuvvetleri olan kesirlere ondalık kesir denir. Örneğin 3/10, 27/100 ve 145/1000 birer ondalık kesirdir. Bu kesirleri virgül kullanarak daha kolay bir biçimde yazabiliriz. Örneğin 3/10 kesri 0,3 olarak, 27/100 kesri 0,27 olarak ve 145/1000 kesri 0,145 olarak yazılır.
Ondalık kesirlerde virgülün solundaki kısım tam kısım, virgülün sağındaki kısım ise ondalık kısım olarak adlandırılır. Mesela 12,45 sayısında 12 tam kısım, 45 ise ondalık kısımdır. Virgülden hemen sonra gelen basamağa onda birler basamağı, ondan sonraki basamağa yüzde birler basamağı ve bir sonraki basamağa ise binde birler basamağı denir.
Ondalık Kesirlerle Toplama İşlemi
5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma konusunun ilk ayağı toplama işlemidir. Ondalık kesirlerle toplama işlemi yaparken dikkat etmemiz gereken en önemli kural, virgüllerin alt alta gelmesidir. Bu kuralı uygularsak hata yapma olasılığımız çok azalır. Şimdi adım adım nasıl yapıldığını görelim.
Toplama İşlemi Adımları
Adım 1: Toplanacak ondalık kesirleri alt alta yazarız. Virgüller mutlaka alt alta gelmelidir. Bu sayede onda birler basamağı onda birler basamağının altına, yüzde birler basamağı yüzde birler basamağının altına gelmiş olur.
Adım 2: Ondalık kısımlarda basamak sayısı farklıysa, eksik olan basamakların yerine sıfır ekleriz. Örneğin 3,4 ile 2,75 sayılarını toplarken, 3,4 sayısını 3,40 olarak yazabiliriz. Bu şekilde iki sayının da ondalık kısmında iki basamak olmuş olur ve işlem kolaylaşır.
Adım 3: Doğal sayılardaki toplama işlemi gibi sağdan sola doğru toplama yaparız. Önce ondalık kısımdaki basamakları toplarız, sonra tam kısma geçeriz.
Adım 4: Sonucun virgülünü, üstteki sayıların virgüllerinin hizasına koyarız.
Toplama İşlemi Örnekleri
Örnek 1: 2,3 + 4,5 işleminin sonucunu bulalım.
Sayıları alt alta yazalım:
2,3
+4,5
-----
6,8
Önce onda birler basamağını topladık: 3 + 5 = 8. Sonra birler basamağını topladık: 2 + 4 = 6. Sonuç 6,8 oldu.
Örnek 2: 7,48 + 3,26 işleminin sonucunu bulalım.
Sayıları alt alta yazalım:
7,48
+3,26
------
10,74
Yüzde birler basamağı: 8 + 6 = 14. 4 yazarız, 1 elde var. Onda birler basamağı: 4 + 2 = 6, elde ile birlikte 7. Birler basamağı: 7 + 3 = 10. Sonuç 10,74 oldu.
Örnek 3: 12,6 + 5,375 işleminin sonucunu bulalım.
Basamak sayılarını eşitleyelim. 12,6 sayısını 12,600 olarak yazabiliriz.
12,600
+ 5,375
--------
17,975
Binde birler basamağı: 0 + 5 = 5. Yüzde birler basamağı: 0 + 7 = 7. Onda birler basamağı: 6 + 3 = 9. Birler basamağı: 2 + 5 = 7. Onlar basamağı: 1 + 0 = 1. Sonuç 17,975 oldu.
Örnek 4: 0,75 + 0,8 + 1,325 işleminin sonucunu bulalım.
Üç sayıyı alt alta, virgüller hizalı yazalım ve basamak sayısını eşitleyelim:
0,750
0,800
+1,325
-------
2,875
Binde birler: 0 + 0 + 5 = 5. Yüzde birler: 5 + 0 + 2 = 7. Onda birler: 7 + 8 + 3 = 18; 8 yazarız, 1 elde. Birler: 0 + 0 + 1 = 1, elde ile 2. Sonuç 2,875 oldu.
Ondalık Kesirlerle Çıkarma İşlemi
Ondalık kesirlerle çıkarma işlemi de toplama işlemine çok benzer şekilde yapılır. Yine en önemli kural virgüllerin alt alta gelmesidir. Çıkarma işleminde büyük sayıyı üste, küçük sayıyı alta yazarız ve doğal sayılardaki çıkarma işlemi gibi sağdan sola doğru çıkarma yaparız.
Çıkarma İşlemi Adımları
Adım 1: Büyük sayıyı üste, küçük sayıyı alta yazarız. Virgüller alt alta gelmelidir.
Adım 2: Ondalık kısımlardaki basamak sayıları farklıysa, eksik basamakların yerine sıfır ekleriz.
Adım 3: Sağdan sola doğru çıkarma işlemi yaparız. Üstteki rakam alttakinden küçükse, bir soldaki basamaktan 1 onluk alarak (borç alarak) çıkarma yaparız.
Adım 4: Sonucun virgülünü, üstteki sayıların virgüllerinin hizasına koyarız.
Çıkarma İşlemi Örnekleri
Örnek 5: 8,7 - 3,2 işleminin sonucunu bulalım.
8,7
-3,2
-----
5,5
Onda birler: 7 - 2 = 5. Birler: 8 - 3 = 5. Sonuç 5,5 oldu.
Örnek 6: 15,83 - 9,47 işleminin sonucunu bulalım.
15,83
- 9,47
-------
6,36
Yüzde birler: 3 ten 7 çıkmaz, soldaki basamaktan borç alırız. 13 - 7 = 6. Onda birler: (8-1) = 7 den 4 çıkarılır, 7 - 4 = 3. Birler: 15 - 9 = 6. Sonuç 6,36 oldu.
Örnek 7: 20,5 - 8,275 işleminin sonucunu bulalım.
Basamak sayısını eşitleyelim: 20,500 olarak yazalım.
20,500
- 8,275
--------
12,225
Binde birler: 0 dan 5 çıkmaz, borç alırız. 10 - 5 = 5. Yüzde birler: (0-1)= borç almak gerekir; sonunda 9 olur, 9 - 7 = 2. Onda birler: (5-1)= 4, 4 - 2 = 2. Birler: 20 - 8 = 12. Sonuç 12,225 oldu.
Örnek 8: 10 - 3,46 işleminin sonucunu bulalım.
10 sayısını 10,00 olarak yazalım.
10,00
- 3,46
-------
6,54
Yüzde birler: 0 dan 6 çıkmaz, borç alırız. 10 - 6 = 4. Onda birler: 0 dan (borç verilmiş) 4 çıkmaz, tekrar borç alırız. 9 - 4 = 5. Birler: 9 - 3 = 6. Sonuç 6,54 oldu.
Toplama ve Çıkarmanın Bir Arada Olduğu İşlemler
Bazen bir ifadede hem toplama hem çıkarma işlemi bir arada bulunabilir. Bu durumda işlemleri soldan sağa doğru sırasıyla yaparız. Parantez varsa önce parantezin içindeki işlemi yaparız.
Örnek 9: 5,4 + 3,2 - 1,8 işleminin sonucunu bulalım.
Önce toplama: 5,4 + 3,2 = 8,6. Sonra çıkarma: 8,6 - 1,8 = 6,8. Sonuç 6,8 oldu.
Örnek 10: 12,75 - (3,5 + 4,25) işleminin sonucunu bulalım.
Önce parantez içi: 3,5 + 4,25 = 3,50 + 4,25 = 7,75. Sonra çıkarma: 12,75 - 7,75 = 5,00. Sonuç 5 oldu.
Virgülleri Hizalamanın Önemi
5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma konusundaki en sık yapılan hata, virgüllerin alt alta getirilmemesidir. Virgüller hizalanmazsa basamak değerleri birbirine karışır ve yanlış sonuçlar elde edilir. Şimdi bu hatayı bir örnekle görelim.
Yanlış Yapım: 3,4 + 2,15 işleminde sayıları sağa dayalı yazarsak:
3,4
+2,15
Bu şekilde 4 ile 5 aynı hizaya gelir ki bu tamamen yanlıştır. 4 onda birler basamağında, 5 ise yüzde birler basamağındadır.
Doğru Yapım:
3,40
+2,15
------
5,55
Gördüğünüz gibi virgülleri hizalayınca ve eksik basamağa sıfır koyunca doğru sonucu bulduk: 5,55.
Günlük Hayattan Problemler
Ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemleri günlük hayatımızda çok sık karşımıza çıkar. Alışveriş yaparken, para üstü hesaplarken, tartıda ağırlık ölçerken veya uzunluk ölçerken bu işlemlere ihtiyaç duyarız. İşte birkaç günlük hayat problemi:
Problem 1: Ahmet marketten 3,75 TL'ye ekmek ve 12,50 TL'ye peynir aldı. Toplam ne kadar ödedi?
Çözüm: 3,75 + 12,50 = 16,25. Ahmet toplam 16,25 TL ödedi.
Problem 2: Elif'in boyu 1,42 m, ağabeyinin boyu ise 1,75 m dir. Aralarındaki boy farkı kaç metredir?
Çözüm: 1,75 - 1,42 = 0,33. Boy farkı 0,33 m yani 33 cm dir.
Problem 3: Bir su şişesinde 1,5 litre su vardır. Önce 0,3 litre sonra 0,45 litre su içilirse şişede kaç litre su kalır?
Çözüm: Toplam içilen su: 0,30 + 0,45 = 0,75 litre. Kalan su: 1,50 - 0,75 = 0,75 litre. Şişede 0,75 litre su kalır.
Problem 4: Bir terazi üzerinde 2,350 kg elma, 1,275 kg portakal ve 0,500 kg limon bulunmaktadır. Toplamda kaç kilogram meyve vardır?
Çözüm: 2,350 + 1,275 + 0,500 = 4,125. Toplamda 4,125 kg meyve vardır.
Elde ve Borç Alma İşlemleri
Ondalık kesirlerle toplama yaparken herhangi bir basamaktaki rakamların toplamı 10 veya 10 dan büyük olursa, elde oluşur. Elde edilen değer bir sol basamağa aktarılır. Bu durum doğal sayılardaki toplama işlemiyle aynıdır.
Çıkarma işleminde ise üstteki rakam alttakinden küçük olursa, bir soldaki basamaktan borç alırız. Borç alınan basamak 1 azalır ve borç alan basamak 10 fazla değer kazanır. Bu da yine doğal sayılardaki çıkarma ile aynı mantıktadır.
Örnek 11 (Elde): 6,78 + 5,64 işlemini yapalım.
6,78
+5,64
------
12,42
Yüzde birler: 8 + 4 = 12, 2 yazarız 1 elde. Onda birler: 7 + 6 = 13, elde ile 14; 4 yazarız 1 elde. Birler: 6 + 5 = 11, elde ile 12. Sonuç 12,42.
Örnek 12 (Borç Alma): 9,03 - 4,58 işlemini yapalım.
9,03
-4,58
------
4,45
Yüzde birler: 3 ten 8 çıkmaz, borç al: 13 - 8 = 5. Onda birler: 0 dan (borç verilmiş, -1 olur) yani borç almak gerekir: soldaki basamaktan borç al: 9 - 4 = 4 olur; onda birler basamağı 10 - 1 = 9, 9 - 5 = 4. Birler: 8 - 4 = 4. Sonuç 4,45.
Ondalık Kesirlerde Toplama ve Çıkarmanın Özellikleri
Toplama işleminin bazı önemli özellikleri ondalık kesirler için de geçerlidir:
Değişme Özelliği: İki ondalık kesrin toplamı, toplananların yeri değiştirildiğinde değişmez. Örneğin 2,5 + 3,7 = 3,7 + 2,5 = 6,2 dir.
Birleşme Özelliği: Üç veya daha fazla ondalık kesrin toplamında, gruplandırma sonucu değiştirmez. (1,2 + 2,3) + 3,4 = 1,2 + (2,3 + 3,4) = 6,9 dur.
Toplama İşleminin Etkisiz Elemanı: Herhangi bir ondalık kesre 0 eklenirse sonuç aynı sayı olur. 5,73 + 0 = 5,73.
Çıkarma işleminde ise değişme ve birleşme özelliği geçerli değildir. 5,3 - 2,1 ile 2,1 - 5,3 aynı sonucu vermez.
Tahmin Yöntemiyle Sonuç Kontrolü
5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma işlemlerinde sonucunuzun doğruluğunu kontrol etmek için tahmin yöntemini kullanabilirsiniz. Ondalık kesirleri en yakın tam sayıya yuvarlayarak yaklaşık sonucu bulabilir ve hesapladığınız sonuçla karşılaştırabilirsiniz.
Örnek: 7,85 + 4,32 işleminin sonucu yaklaşık kaçtır? 7,85 yaklaşık 8, 4,32 yaklaşık 4 tür. 8 + 4 = 12. Gerçek sonuç 12,17 dir. Yaklaşık sonucumuz 12 ile gerçek sonucumuz 12,17 birbirine çok yakın, demek ki doğru yoldayız.
Sık Yapılan Hatalar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma yaparken öğrencilerin en sık düştüğü hatalar ve bunlardan kaçınma yolları şunlardır:
Hata 1: Virgülleri hizalamamak. Yukarıda detaylıca açıkladığımız gibi, virgüller mutlaka alt alta gelmelidir. Aksi hâlde basamak değerleri karışır.
Hata 2: Eksik basamaklara sıfır eklememek. 5,6 ile 3,42 yi toplarken 5,6 yı 5,60 olarak yazmamak hata yapılmasına yol açabilir.
Hata 3: Eldeyi unutmak. Toplama işleminde bir basamaktaki toplam 10 u geçtiğinde elde oluşur. Bu eldeyi bir sol basamağa eklemeyi unutmamak gerekir.
Hata 4: Borç almayı yanlış yapmak. Çıkarma işleminde borç alırken, borç veren basamağın 1 azaldığını unutmamak gerekir.
Hata 5: Sonuca virgül koymayı unutmak. İşlem sonunda virgülü doğru yere koymak son derece önemlidir.
Alıştırma Zamanı
Aşağıdaki işlemleri kendiniz çözmeye çalışın. Daha sonra cevaplarınızı kontrol edin:
1) 4,56 + 7,38 = ?
2) 15,2 - 8,75 = ?
3) 0,625 + 0,375 = ?
4) 100 - 45,67 = ?
5) 3,8 + 2,15 + 6,052 = ?
Cevaplar: 1) 11,94 2) 6,45 3) 1,000 = 1 4) 54,33 5) 12,002
Zihinden İşlem Stratejileri
Ondalık kesirlerle zihinden toplama ve çıkarma yaparken bazı stratejiler işinizi kolaylaştırabilir. Birincisi, sayıları en yakın tam sayıya tamamlayıp farkı sonradan çıkarmaktır. Örneğin 4,8 + 3,6 işlemi için 4,8 i 5 e tamamlayalım (0,2 ekledik). 5 + 3,6 = 8,6. Şimdi eklediğimiz 0,2 yi çıkaralım: 8,6 - 0,2 = 8,4. Sonuç 8,4 tür.
İkinci strateji, sayıları parçalara ayırmaktır. 2,75 + 1,50 işleminde tam kısımları topla: 2 + 1 = 3. Ondalık kısımları topla: 0,75 + 0,50 = 1,25. Sonuç: 3 + 1,25 = 4,25.
Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarmada Sayı Doğrusu Kullanımı
Sayı doğrusu üzerinde de ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemi gösterilebilir. Toplama işleminde sayı doğrusu üzerinde sağa doğru, çıkarma işleminde ise sola doğru hareket ederiz. Bu yöntem özellikle küçük ondalık kesirlerle yapılan işlemlerde sonucu görselleştirmemize yardımcı olur.
Örneğin 1,3 + 0,5 işlemini sayı doğrusunda göstermek istediğimizde, 1,3 noktasından başlayıp 0,5 birim sağa gideriz ve 1,8 noktasına ulaşırız. Benzer şekilde 2,7 - 0,4 işleminde 2,7 noktasından başlayıp 0,4 birim sola gideriz ve 2,3 noktasına ulaşırız.
Konu Özeti
Bu derste 5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma konusunu detaylıca inceledik. Öğrendiklerimizi özetleyecek olursak: ondalık kesirlerle toplama ve çıkarma işlemlerinde virgüller alt alta hizalanmalıdır. Basamak sayısı farklıysa eksik basamaklara sıfır eklenmelidir. İşlemler sağdan sola doğru, doğal sayılardaki gibi yapılır. Elde ve borç alma kuralları aynı şekilde geçerlidir. Sonucun virgülü, işlemdeki sayıların virgüllerinin hizasına konulmalıdır. Sonucu kontrol etmek için tahmin yöntemi kullanılabilir. Bol bol pratik yaparak bu konuyu pekiştirebilirsiniz. Başarılar!
Örnek Sorular
5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma Çözümlü Sorular
Aşağıda 5. Sınıf Matematik Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma konusuna ait 10 adet çözümlü soru bulunmaktadır. Her sorunun altında ayrıntılı çözümü yer almaktadır. Soruları önce kendiniz çözmeye çalışın, ardından çözümleri inceleyin.
Soru 1 (Çoktan Seçmeli)
3,45 + 2,37 işleminin sonucu kaçtır?
A) 5,72 B) 5,82 C) 5,92 D) 6,82
Çözüm:
3,45
+2,37
------
5,82
Yüzde birler: 5 + 7 = 12; 2 yaz, 1 elde. Onda birler: 4 + 3 = 7, elde ile 8. Birler: 3 + 2 = 5.
Cevap: B) 5,82
Soru 2 (Çoktan Seçmeli)
10,5 - 4,78 işleminin sonucu kaçtır?
A) 5,72 B) 6,28 C) 5,28 D) 6,72
Çözüm:
10,5 sayısını 10,50 olarak yazalım.
10,50
- 4,78
-------
5,72
Yüzde birler: 0 dan 8 çıkmaz; borç al: 10 - 8 = 2. Onda birler: 5 - 1 = 4; 4 ten 7 çıkmaz; borç al: 14 - 7 = 7. Birler: 10 - 1 = 9; 9 - 4 = 5.
Cevap: A) 5,72
Soru 3 (Çoktan Seçmeli)
Bir çiftçi 12,750 kg domates ve 8,500 kg biber topladı. Toplam kaç kilogram sebze toplamıştır?
A) 20,250 kg B) 21,250 kg C) 21,050 kg D) 20,150 kg
Çözüm:
12,750
+ 8,500
--------
21,250
Binde birler: 0 + 0 = 0. Yüzde birler: 5 + 0 = 5. Onda birler: 7 + 5 = 12; 2 yaz, 1 elde. Birler: 2 + 8 = 10, elde ile 11; 1 yaz 1 elde. Onlar: 1 + 0 = 1, elde ile 2.
Cevap: B) 21,250 kg
Soru 4 (Çoktan Seçmeli)
0,625 + 0,375 işleminin sonucu kaçtır?
A) 0,900 B) 0,990 C) 1,000 D) 1,100
Çözüm:
0,625
+0,375
------
1,000
Binde birler: 5 + 5 = 10; 0 yaz, 1 elde. Yüzde birler: 2 + 7 = 9, elde ile 10; 0 yaz, 1 elde. Onda birler: 6 + 3 = 9, elde ile 10; 0 yaz, 1 elde. Birler: 0 + 0 = 0, elde ile 1.
Cevap: C) 1,000 = 1
Soru 5 (Çoktan Seçmeli)
25 - 13,68 işleminin sonucu kaçtır?
A) 12,32 B) 11,32 C) 12,42 D) 11,42
Çözüm:
25 sayısını 25,00 olarak yazalım.
25,00
-13,68
-------
11,32
Yüzde birler: 0 dan 8 çıkmaz; borç al: 10 - 8 = 2. Onda birler: 0 - 1 = -1; borç al: 9 - 6 = 3. Birler: 5 - 1 = 4; 4 - 3 = 1. (Düzeltme: Birler basamağı detaylı: 25 - 13 = 11 tam kısım) Onlar ve birler: 24 - 13 = 11.
Cevap: B) 11,32
Soru 6 (Açık Uçlu)
Ayşe markettten 4,75 TL ye süt, 6,30 TL ye peynir ve 2,50 TL ye ekmek aldı. Kasaya 20 TL verdi. Para üstü kaç TL dir? Adım adım çözümünüzü yazınız.
Çözüm:
Önce toplam harcamayı bulalım:
4,75
6,30
+2,50
------
13,55
Toplam harcama 13,55 TL dir.
Para üstü = 20,00 - 13,55
20,00
-13,55
-------
6,45
Ayşe'nin para üstü 6,45 TL dir.
Soru 7 (Açık Uçlu)
Bir havuzda 125,750 litre su vardır. Havuzdan önce 34,250 litre, sonra 48,600 litre su boşaltılmıştır. Havuzda kaç litre su kalmıştır? Çözümünüzü ayrıntılı yazınız.
Çözüm:
Toplam boşaltılan su: 34,250 + 48,600 = 82,850 litre.
Kalan su: 125,750 - 82,850
125,750
- 82,850
---------
42,900
Binde birler: 0 - 0 = 0. Yüzde birler: 5 - 5 = 0. Onda birler: 7 - 8; borç al: 17 - 8 = 9. Birler: 5 - 1 - 2 = 2. Onlar: 2 - 8; borç al: 12 - 8 = 4. Yüzler: 1 - 1 = 0.
Havuzda 42,900 litre = 42,9 litre su kalmıştır.
Soru 8 (Açık Uçlu)
Bir sayıdan 7,85 çıkarılınca 12,35 elde ediliyor. Bu sayı kaçtır? Nasıl bulduğunuzu açıklayınız.
Çözüm:
Bilinmeyen sayıya "x" diyelim.
x - 7,85 = 12,35
x = 12,35 + 7,85
12,35
+ 7,85
------
20,20
Yüzde birler: 5 + 5 = 10; 0 yaz, 1 elde. Onda birler: 3 + 8 = 11, elde ile 12; 2 yaz, 1 elde. Birler: 2 + 7 = 9, elde ile 10; 0 yaz, 1 elde. Onlar: 1 + 0 = 1, elde ile 2.
Aranan sayı 20,20 = 20,2 dir.
Soru 9 (Açık Uçlu)
Zeynep 2,8 km yürüdü, sonra 1,45 km daha yürüdü, ardından 0,75 km koştu. Zeynep toplam kaç km yol almıştır? Çözümü gösteriniz.
Çözüm:
Basamak sayılarını eşitleyelim: 2,80 + 1,45 + 0,75
2,80
1,45
+0,75
------
5,00
Yüzde birler: 0 + 5 + 5 = 10; 0 yaz, 1 elde. Onda birler: 8 + 4 + 7 = 19, elde ile 20; 0 yaz, 2 elde. Birler: 2 + 1 + 0 = 3, elde ile 5.
Zeynep toplam 5 km yol almıştır.
Soru 10 (Açık Uçlu)
Ali'nin tartıdaki ağırlığı 42,35 kg dır. Kardeşinin ağırlığı Ali'den 8,70 kg daha azdır. Kardeşinin ağırlığı kaç kg dır? İkisinin toplam ağırlığı kaç kg dır?
Çözüm:
Kardeşin ağırlığı: 42,35 - 8,70 = 33,65 kg.
42,35
- 8,70
------
33,65
Toplam ağırlık: 42,35 + 33,65
42,35
+33,65
------
76,00
Kardeşin ağırlığı 33,65 kg, ikisinin toplam ağırlığı 76 kg dır.
Çalışma Kağıdı
5. Sınıf Matematik - Ondalık Kesirlerle Toplama ve Çıkarma Çalışma Kağıdı
Ad Soyad: ______________________ Sınıf/No: ________ Tarih: ________
Etkinlik 1: Toplama İşlemlerini Yapınız
Aşağıdaki ondalık kesirlerle toplama işlemlerini alt alta yazarak çözünüz.
a) 3,24 + 5,18 = ____________
b) 7,6 + 4,85 = ____________
c) 0,375 + 0,625 = ____________
d) 12,08 + 9,97 = ____________
e) 1,5 + 2,75 + 3,125 = ____________
Etkinlik 2: Çıkarma İşlemlerini Yapınız
Aşağıdaki ondalık kesirlerle çıkarma işlemlerini alt alta yazarak çözünüz.
a) 9,85 - 4,32 = ____________
b) 16,4 - 7,68 = ____________
c) 20 - 11,45 = ____________
d) 8,003 - 2,567 = ____________
e) 50,10 - 24,85 = ____________
Etkinlik 3: Boşlukları Doldurunuz
Aşağıdaki işlemlerde boş bırakılan yerleri doldurunuz.
a) 3,42 + ________ = 8,00
b) ________ - 5,75 = 4,25
c) 6,8 + ________ = 10,35
d) 15,60 - ________ = 9,85
e) ________ + 7,45 = 12,00
f) 20,00 - ________ = 13,72
Etkinlik 4: Doğru mu Yanlış mı?
Aşağıdaki işlemlerin sonuçlarını kontrol ediniz. Doğruysa (D), yanlışsa (Y) yazınız ve yanlış olanların doğru cevabını yanına yazınız.
a) 4,25 + 3,75 = 8,00 ( ___ ) ____________
b) 10,50 - 6,35 = 4,25 ( ___ ) ____________
c) 7,8 + 2,45 = 10,25 ( ___ ) ____________
d) 15,00 - 8,63 = 6,47 ( ___ ) ____________
e) 0,99 + 0,01 = 1,00 ( ___ ) ____________
f) 25,4 - 13,8 = 12,6 ( ___ ) ____________
Etkinlik 5: Problem Çözme
Aşağıdaki problemleri okuyunuz ve çözünüz. İşlemlerinizi gösteriniz.
Problem 1: Mert'in kumbarasında 45,75 TL vardır. Annesi ona 25,50 TL daha vermiştir. Mert kumbarasından 18,80 TL harcarsa kumbarasında kaç TL kalır?
İşlem alanı:
Cevap: ____________
Problem 2: Bir bahçıvan ilk gün 4,250 kg domates, ikinci gün 3,750 kg domates toplamıştır. Topladığı domateslerin 5,800 kg ini satarsa elinde kaç kg domates kalır?
İşlem alanı:
Cevap: ____________
Problem 3: Bir yarışmacı birinci turda 12,45 saniyede, ikinci turda 11,78 saniyede koşmuştur. İki tur arasındaki süre farkı kaç saniyedir? İki turun toplam süresi kaç saniyedir?
İşlem alanı:
Cevap: Fark: ____________ Toplam: ____________
Etkinlik 6: Sayı Piramidi
Aşağıdaki piramitte yan yana bulunan iki sayının toplamı bir üstteki kutuya yazılır. Boş kutuları doldurunuz.
[ ]
[ ] [ ]
[ 1,25 ] [ 2,50 ] [ 0,75 ]
[ ]
[ ] [ ]
[ 3,40 ] [ 1,85 ] [ 2,60 ]
Etkinlik 7: Eşleştirme
Soldaki işlemleri sağdaki sonuçlarla eşleştiriniz.
1. 5,6 + 4,4 a) 3,25
2. 8,50 - 5,25 b) 10,00
3. 12,75 - 6,50 c) 7,77
4. 3,45 + 4,32 d) 6,25
5. 20,00 - 12,23 e) 7,77
Cevaplarınız: 1-___ 2-___ 3-___ 4-___ 5-___
Cevap Anahtarı
Etkinlik 1: a) 8,42 b) 12,45 c) 1,000 d) 22,05 e) 7,375
Etkinlik 2: a) 5,53 b) 8,72 c) 8,55 d) 5,436 e) 25,25
Etkinlik 3: a) 4,58 b) 10,00 c) 3,55 d) 5,75 e) 4,55 f) 6,28
Etkinlik 4: a) D b) Y (Doğrusu: 4,15) c) D d) Y (Doğrusu: 6,37) e) D f) Y (Doğrusu: 11,6)
Etkinlik 5: Problem 1: 45,75 + 25,50 = 71,25; 71,25 - 18,80 = 52,45 TL. Problem 2: 4,250 + 3,750 = 8,000; 8,000 - 5,800 = 2,200 kg. Problem 3: Fark: 12,45 - 11,78 = 0,67 sn; Toplam: 12,45 + 11,78 = 24,23 sn.
Etkinlik 6: Piramit 1: Alt satır: 1,25 - 2,50 - 0,75; Orta: 3,75 - 3,25; Üst: 7,00. Piramit 2: Alt satır: 3,40 - 1,85 - 2,60; Orta: 5,25 - 4,45; Üst: 9,70.
Etkinlik 7: 1-b 2-a 3-d 4-c 5-e
Sıkça Sorulan Sorular
5. Sınıf Matematik müfredatı 2025-2026 yılında kaç ünite?
2025-2026 müfredatına göre 5. sınıf matematik dersi birden fazla üniteden oluşmaktadır. Sayfadaki ünite listesinden güncel bilgiye ulaşabilirsiniz.
5. sınıf ondalık kesirlerle toplama ve Çıkarma konuları hangi dönemlerde işleniyor?
5. sınıf matematik dersi konuları 1. dönem ve 2. dönem olarak iki yarıyılda işlenmektedir. Her ünitenin tahmini süre bilgisi Millî Eğitim Bakanlığı'nın haftalık ders planlarında yer almaktadır.
5. sınıf matematik müfredatı ne zaman güncellendi?
Gösterilen içerik 2025-2026 eğitim-öğretim yılı için güncellenmiştir. Millî Eğitim Bakanlığı'nın resmi sitesinde yayımlanan müfredat dokümanları esas alınmıştır.